1. Nhận thức

Trong cuộc sống đương đại ngày nay, khi mà các giá trị vật chất đã tiếp cận đường biên giới hạn của sự thỏa mãn các nhu cầu của con nguời thì các giá trị văn hóa tinh thần gần như đang trở thành những đòi hỏi không có giới hạn. Sự giàu có trở thành bình thường trong quán tính của những suy nghĩ thông minh thuộc đời sống đương đại, sự thịnh vượng đã tạo nên kết quả tất yếu bởi những duy lý, khôn ngoan và toan tính.

Thế mà con người không dừng lại. Họ đang hướng tới những tiêu chuẩn mới và sâu sắc của đời sống đương đại, trong đó điều quan trọng là không bị ngộ nhận và đánh mất bản thân. Giàu có phải đi cùng sang trọng, thịnh vượng phải gắn liền văn hóa. Các quốc gia càng ngày càng nhận thức rõ điều đó, và xem những tinh túy văn hóa của dân tộc mình như những giá trị tiềm ẩn, là cơ sở tạo nguồn năng lượng và sức sống cho mỗi dân tộc.

Cuộc sống đời thường - Phố Hàng Cân, Hà Nội (Ảnh: Xunghi)

Trong khoảng một, hai thập niên trở lại đây người ta hay nói tới các thuật ngữ: đời sống đô thị (la vie urbaine), chuyển hóa đô thị (transformation urbaine), phát triển đô thị (developpement urbain)... như thể đang tồn tại một cách song song đời sống đô thị và đời sống con người.

Tuy nhiên đời sống con người thì xác định và có giới hạn, còn đời sống đô thị thì không xác định và vô hạn. Đô thị không có tuổi bởi nó gắn liền với đời sống của các di tích. Nếu có ai đó đánh thức được cuộc sống của các di tích này, tức là họ đã tạo điều kiện để con người hôm nay được tiếp cận và hiểu rõ cuộc sống của ngày hôm qua, khi nó khoác trên mình bộ xiêm áo của những di tích cũ kỹ. Những dô thị có sức hấp dẫn nhất trên thế giới này đều có một nét chung như vậy. Đó là biết kính trọng và tôn vinh các di tích, các di sản văn hóa và lịch sử, mà nó có cơ may được sở hữu.

Mặc cho thời gian cuốn băng các khu ở cũ để thay thế bằng các khu đô thị mới hiện đại, các công trình kiến trúc nhỏ bị phá đi để thay thế bằng các kiến trúc mới hơn, lộng lẫy hơn..., mặc cho không gian đô thị đang thay hình đổi dạng, với những tuyến giao thông mới mở và các khu vực xây dựng mới khang trang.., di tích vẫn như một hằng số trong sự biến đổi và chuyển hóa không gian đô thị. Nó buộc các chuyên gia đô thị phải giải một bài toán hết sức phức tạp, đó là dựa trên sự bất biến của di tích, cả về vị trí cũng như hình thức, để buộc các yếu tố đô thị phải phụ thuộc vào nó trong quá trình phát triển.

Florence, Italy

Ở Florence (Italy) người ta muốn xây dựng một khu ở mới, cách không xa một khu phố cổ cổ cần phải bảo tồn, các chuyên gia đô thị đã phải làm một bài toán liên kết hình thái đô thị hết sức tinh tế, để cho khu ở mới có hình thức hài hòa với khu ở cũ, ít nhất là về mặt hình thái.

Ở Paris (Pháp) với phương án cải tạo mở rộng bảo tàng Luvre - một di sản kiến trúc có giá trị, kiến trúc sư Ieoh Ming Pei đã đi vào lịch sử, vì ông đã chọn giải pháp can thiệp ít nhất vào không gian vốn có, chỉ nhô lên trên mặt đất một tòa tháp nhỏ bằng kính hình kim tự tháp.

Cũng tương tự như thế, ở Moscow, phương án thiết kế siêu thị trung tâm được giải thưởng và được phép xây dựng là phương án thông minh nhất. Tác giả của nó đã cho xây ba tầng hầm dưới lòng đất, chỉ để hở một phần của quả cầu kính trên quảng trường Ma-nhe-giơ-xkai-a... Cách ứng xử như thế đã không làm hỏng không gian quảng trường Đỏ và Cung điện Kremlin.

Rõ ràng là trong các trường hợp trên giữa quy hoạch đô thị và văn hóa đô thị đã có sự giao thoa, mà giá trị của nó là sự hài hòa giữa kiến trúc mới và kiến trúc cũ. Sự ẩn mình trong lòng đất của kiến trúc đương đại để nhường chỗ cho sự chiếm lĩnh không gian của các kiến trúc di sản, đã không làm cho các kiến trúc mới hèn đi, mà ngược lại nó càng được tôn vinh theo cách của mình.

Ở Việt Nam, mối quan hệ này vẫn còn là khoảng cách. Chúng ta có quyền được hy vọng nếu như xác định được một chương trình hành động trong đó có sự kết hợp hài hòa giữa các chuyên gia trùng tu phục chế, các nhà quản lý và quy hoạch đô thị...

• Ảnh bên : Dấu vết nền cung điện thời Lý ở Hố A20 - Di tích Hoàng Thành Thăng Long

2. Kế hoạch hành động

Một kế hoạch khiêm tốn nhưng sẽ có hiệu quả ít nhất là có sự tham gia của các nhà bảo tồn trùng tu di sản và quy hoạch đô thị, hay nói khác đi, một cách nhìn cân bằng giữa các yếu tố công năng và văn hóa đô thị.

Theo ý chúng tôi, trong mối quan hệ này, đối với các nhà quy hoạch đô thị cần phải:

- Biết cách né tránh các khu vực di tích khi quy hoạch tổng thể, kể cả khi biết rằng một tuyến đường thẳng là luôn có lợi hơn một tuyến đường cong. Một con đường có thể làm lại được, còn một di tích không bao giờ có thể làm lại đuợc, bất kể các giá trị đầu tư.

- Xác định phạm vi gây ảnh hưởng của các công trình bao quanh đối với di tích để tạo nên một môi trường không gian phù hợp. Cần tạo điểm nhìn có lợi cho di tích với các hướng tiếp cận khác nhau, cũng như cần tạo một không gian kíen trúc cảnh quan đóng vai trò chuyển hóa giữa không gian đương đại và không gian di tích.

- Vì di tích là một hằng số nên bản thân nó có thể đóng vai trò chi phối hình thúc các kiến trúc bao quanh nó cả về mặt định tính và định lượng. Về định tính nó ảnh hưởng tới kiểu cách, loại hình , phong cách kiến trúc... Về mặt định lượng nó quy định các giới hạn cho phép cả về mặt bằng cũng như chiều cao.

Bảo tàng Luvre ở Paris

Dưới góc độ bảo tồn di sản văn hóa, các nhà trùng tu di tích cần phải:

- Thống kê phân loại các di tích và di sản đô thị , đánh giá các giá trị của chúng theo các tiêu chí khác nhau, đánh giá tình trạng hư hỏng cần phải bảo tồn... là cơ sở để các nhà quản lý hoạch định chính sách phát triển đô thị và bảo tồn di sản.

- Việc bảo tồn gìn giữ các di sản đô thị, các di tích lịch sử văn hóa không có nghĩa là không thể đưa kiến trúc đương đại tới gần kiến trúc cổ. Vấn đề là tiếp cận kiểu gì, cách nào. Đó là phạm trù thuộc về khả năng tạo nên không gian văn hóa trong kiến trúc mà không phải kiến trúc sư nào cũng làm được. Ieoh Ming Pei là một người nằm trong số đó.

- Cần phải làm cho các công trình di tích gần gũi hơn, rộng mở hơn đối với các hoạt động đô thị. Trẻ em có thể tới đây nghe các thầy cô dạy môn lịch sử, các nhà mỹ thuật tới đây đề phân tích các mẫu hoa văn, các bậc phụ huynh có cơ hội kể cho con cháu nghe những câu chuyện truyền thống của dân tộc mình... Thực tế các di tích của chúng ta đang bị bó hẹp, đóng khuôn trong các hàng rào. Có những công trình rát có giá trị bị hàng rào hóa những hai lần, làm cho di tích ít có cơ hội xâm nhập vào đời sống đương đại. Lại có những di tích quay lưng ra đường, trái với quy luật phong thuỷ ngày xưa. Cải tạo di tích không chỉ là cải tạo bản thân nó mà còn phải quan tâm tới không gian tạo ra nó.

Một vài suy nghĩ xin được đóng góp để tạo nên gạch nối giữa Di tích và Không gian đô thị.

PGS.KTS Doãn Minh Khôi, Viện Quy hoạch và Kiến trúc đô thị (UAI) - Trường ĐH Xây dựng

"Kiến trúc cũng như bất kỳ loại hình nghệ thuật nào khác, luôn luôn có điểm nhấn trong không gian trình diễn của mình. Trong đô thị, các kiến trúc cao tầng tạo đột biến chiều cao. Nó tạo nên vần luật, nhịp điệu. Nó chống phá sự đơn điệu và khô khan. Nó tạo ấn tượng, những xúc cảm thẩm mỹ ở những khu vực địa điểm đặc biệt của không gian đô thị".

Người ta hay dùng những từ liên quan tới điểm nhấn. Đó là cột mốc, dấu ấn, yếu tố đột phá để đánh dấu sự thay đổi mãnh liệt ở một khu vực nào đó. Có thể xem đó như một điểm nhấn, một sự đột biến. Trong một tấm vải có những miếng thêu. Miếng vải là nền, miếng thêu là điểm nhấn. Trong một khu ở chật chội, nhà cửa chen chúc đột nhiên có một khoảng trống, đó là đột biến chiều rộng. Trong một khu ở thấp tầng, có một tòa nhà cao tầng, đó là đột biến chiều cao. Trong một khu công nghiệp bao gồm những tòa nhà vuông vức đơn điệu, có một tòa nhà uốn cong. Đó là đột biến hình thức. Trong một không gian diễn ra những công việc thường ngày, kiến trúc sư đã tạo nên một khoảng sáng bất ngờ. Đó là đột biến không gian.

Khác với các loại hình nghệ thuật thuần túy, điểm nhấn kiến trúc có những tác động đa dạng và đáng kể vào không gian đô thị. Nó biểu hiện bằng những cách thức khác nhau cả về định lượng và định tính. Về định lượng, đó là những kiểu kiến trúc có điểm nhấn về độ cao (Kiến trúc cao tầng), những công trình có điểm nhấn về khối tích (nhà ga hàng không, nhà thi đấu).

Về định tính, đó là những kiến trúc có điểm nhấn về hình thể (kiến trúc đặc biệt), điểm nhấn về màu sắc, chất liệu.

Không gian đô thị với những điểm nhấn hợp lý sẽ tạo nên một cảnh quan sinh động. Dọc sông Hàn ở thành phố Đà Nẵng, các nhà quy hoạch đã xây dựng những tòa nhà cao tầng theo một nhịp điệu dọc theo trục đường Bạch Đằng. Chúng không chỉ tạo nên những điểm nhấn ấn tượng cho tuyến đường từ trung tâm  hướng ra sông, biển, mà còn mang lại sự khác biệt của địa điểm. Ở những vị trí quan trọng khác của thành phố, như nhà ga, bến tàu, kiến trúc điểm nhấn có thể mang lại những cảm xúc đầu tiên cho du khách khi bắt đầu đặt chân tới thành phố.

Vũng Tàu đã rất thành công với kiến trúc “Nhà ga tàu cánh ngầm” không chỉ bởi tổ hợp hình khối hiện đại với những đường cong mô phỏng sóng biển, mà còn vì nó đã tạo nên một điểm nhấn đầu tiên trong ranh giới giữa mặt đất và mặt nước, bằng hình thể khá đặc biệt của công trình đó. Mặc dù khối tích thực tế của nhà ga không lớn lắm, nhưng nhờ có bờ biển rộng mênh mông và thoáng đãng, nhờ có sự chiếm lĩnh không gian một cách độc tôn, không có yếu tố cạnh tranh nên công trình đã thực sự nổi bật. Nó tạo điểm nhấn cho những du khách tới Vũng Tàu bằng đường biển. Người ta có thể ngắm nhìn nó từ xa, với trường nhìn rộng. Đó là một trong những yêu cầu của không gian điểm nhấn. Trong không gian trung tâm của thành phố, điểm nhấn luôn được hỗ trợ bởi các yếu tố cảnh quan khác làm gia tăng sự nổi bật của đối tượng. Nếu công trình Nhà hát lớn Hải Phòng thể hiện sự độc tôn trong không gian quảng trường rộng lớn thì Nhà hát lớn Hà Nội được nổi bật bởi sự dẫn dắt của tuyến phố Tràng Tiền. Người Pháp đã không trồng cây trên tuyến phố này, mà thay vào đó là những mái che. Chúng không che lấp tầm nhìn, mà còn hướng điểm nhìn tới công trình cuối phố. Nhà hát lớn nằm ở vị trí phía cuối phố Tràng Tiền, vì thế, càng nổi bật hơn.

Việc tạo điểm nhấn có mối liên hệ trực tiếp và gián tiếp tới quy họach giao thông, liên quan tới vị trí các kiến trúc cao tầng trên các tuyến giao thông, các nút giao thông,  Những công trình cao tầng trên tuyến giao thông này vẫn có thể là điểm nhấn cho điểm nhìn chuyển động của các tuyến giao thông khác. Vấn đề là cần phải hướng các điểm nhìn chuyển động tới các điểm tập trung thị giác trên các trục giao thông như thế nào. Tuy nhiên không nhất thiết trục thị giác lúc nào cũng phải trùng với trục giao thông. Trục giao thông có thể cong, trục thị giác bao giờ cũng thẳng. Trục thị giác ngắn hơn, trực tiếp và đa dạng.

Kiến trúc điểm nhấn không nhất thiết phải lớn. Nó có thể nhỏ nhưng rất nổi bật. Tháp Rùa, chùa Một Cột tuy rất nhỏ nhưng nổi bật trên mặt nước và có trường nhìn rất rộng. Nó có sự hỗ trợ của không gian mặt nước.

Việc sử dụng điểm nhấn trong không gian đô thị phải tuân theo thiết kế đô thị, cách thức tạo dựng hình ảnh đô thị, phải có một cái nhìn tổng thể trong đó có sự kết hợp giữa Kiến trúc - Quy hoạch - Cảnh quan. Tuy nhiên trong thực tế đã diễn ra nhiều bất cập của việc sử dụng điểm nhấn trong không gian đô thị.

Một là, điểm nhấn được tạo nên một cách máy móc, cục bộ và không theo thiết kế đô thị. Ở một số địa phương miền Trung, các dự án xây dựng nhà ở dù trên một lô đất to hay nhỏ, cần phải tuân thủ tỷ lệ Kiến trúc cao tầng, thấp tầng, sự phân ngôi phân tầng cục bộ trong một lô đất đó. Do chưa có cái nhìn tổng thể kết nối hình thái của các ô đất khác nhau đã tạo nên tình trạng lổn nhổn về hình thái Kiến trúc quy hoạch. Để tuân thủ quy định và thỏa thuận quy hoạch, nhà đầu tư buộc phải xây những ngôi nhà cao tầng bất đắc dĩ trong khi đất đai rộng rãi, việc sử dụng cao tầng ở đây không thực sự phát huy hiệu quả công năng, chủ yếu do yêu cầu hình thức, nhất là đối với một khu vực mang đậm chất sinh thái. Mặt khác các kiến trúc cao tầng đơn lẻ chỉ đóng vai trò điểm nhấn cục bộ cho một ô đất , thiếu sự kết nối với điểm nhấn của các lô đất khác. Đó là tình trạng một khu vực đóng góp quá nhiều điểm nhấn với những ô đất khác nhau. Điểm nhấn quá nhiều sẽ tạo sự nhàm chán và lộn xộn, coi như không còn điểm nhấn nữa. Vì vậy, nhà quy hoạch cũng như người nhạc sĩ, phải biết chỗ nào nhấn, chỗ nào lặng. Không phải chỗ nào cũng nhấn. Cần phải hiểu khái niệm “Điểm nhấn” theo một nghĩa rộng. Ở trung tâm của các đô thị lớn như Sidney, Melbourne, các tòa nhà chọc trời không đứng riêng lẻ mà tập trung lại thành một khu vực Kiến trúc cao tầng. Lúc đó “Điểm nhấn” sẽ với tư cách không phải là những cá thể riêng lẻ mà là một quần thể lớn. Một quần thể Kiến trúc cao tầng tạo nên một “Khu vực điểm nhấn” cho không gian đô thị.

Hai là, điểm nhấn đang bị thương mại hóa, với mục đích quảng bá hình ảnh của một bộ phận doanh nghiệp, không marketing cho hình ảnh đô thị.

Điểm nhấn liên quan tới sự tập trung thị giác. Sự tập trung thị giác liên quan tới trường nhìn, điểm nhìn, góc nhìn của cư dân đô thị. Để thu hút điểm nhìn, các doanh nghiệp tạo điểm nhấn bằng nhiều biện pháp khác nhau. Lúc đó điểm nhấn trở thành một hạt sạn mà sự tồn tại vô ý thức của nó làm ô nhiễm môi trường thị giác. Một số cửa hàng khí gaz tạo điểm nhấn bằng cách sơn toàn bộ cửa hàng màu đỏ. Một số công trình tạo điểm nhấn bằng các biển quảng cáo quá khổ đặt trên các trục đường ảnh hưởng giao thông. Tại Hà Nội, một biển quảng cáo KFC nằm giữa trung tâm, mà đáng ra phải nhường chỗ cho Logo thành phố nghìn năm tuổi. Các nhà quản lý sẽ suy nghĩ gì về vai trò của điểm nhấn. Cần phải phân biệt điểm nhấn có lợi và những điểm nhấn không có lợi để từ đó có biện pháp loại bỏ sự nổi trội tệ hại.

Ba là, điểm nhấn không chỉ đóng vai trò như một biểu tượng hình thức mà nó còn lồng ghép một nội dung sử dụng. Chúng ta nhớ tới một biểu tượng của Paris - La Defense. Đây là một điểm nhấn kiến trúc trên trục đường trung tâm nối liền khu vực cổ kính, và khu vực mới. Nếu như Cổng Khải hoàn môn (L’arc de Triomphe) là biểu tượng của khu vực bảo tồn, cần gìn giữ, thì La Defense như một Cổng hiện đại, một biểu tượng một điểm nhấn của khu vực thương mại - Las Vegas của Paris. Điều đáng nói ở đây, nó không chỉ là một biểu tượng hình thức, mà còn là một tòa nhà Văn phòng dịch vụ tổng hợp. Khi bàn tới việc tạo điểm nhấn cho các Cửa ngõ vào Hà nội dịp Đại lễ 1000 năm Thăng Long, chúng ta đã có ý định dựng các Cổng chào tại 5 cửa ô. Các phương án đưa lên hết sức hoành tráng, chiếm một không gian lớn, một khối tích lớn, và lẽ dĩ nhiên - một khối tiền lớn. Để đổi lại, nó chỉ mang tới một biểu tượng hình thức, chứ không phải một biểu tượng Công năng - hình thức. Rất may, lãnh đạo thành phố đã quyết định chỉ làm những biểu tượng tạm thời, đóng vai trò như những điểm nhấn tạm thời, xinh xắn và thân thiện.

Điểm nhấn không chỉ liên quan tới Công năng sử dụng, nó còn liên quan tới hạ tầng kỹ thuật khu vực. Một biểu tượng lớn lẽ tất nhiên phải có sức chứa lớn. Nó đòi hỏi hạ tầng kỹ thuật tương thích. Vì vậy đặt điểm nhấn ở đâu cũng phải cân nhắc tới điều kiện hạ tầng khu vực để trách ách tắc giao thông và hiện tượng quá tải về hạ tầng kỹ thuật.

Ngoài ra, đối với những công trình được khuyến khích làm cao tầng để tạo điểm nhấn, cần phải nghiên cứu xem độ lớn như thế nào là hợp lý. Các nhà đầu tư, kể cả các tư vấn thường mượn cớ "Điểm nhấn" để tăng độ cao công trình. Thực tế độ cao quá lớn có thể làm các công trình bao quanh trở thành quá nhỏ bé. Tỷ xích làm hại tỷ lệ. Tạo điểm nhấn phải chú trọng tới tỷ xích.

Trong phương thức tạo hình, có hai cách tổ hợp: Hoặc là bằng sự hài hòa, uyển chuyển mềm mại, hoặc là bằng sự tương phản đột biến, ấn tượng. Nếu như Kiến trúc cổ điển tạo vẻ đẹp hài hòa thì Kiến trúc hiện đại tạo vẻ đẹp ấn tượng. Vì vậy kiến trúc hiện đại cần phải biết tạo nên những Điểm nhấn, liên quan tới yếu tố, vị trí và hình tượng đột biến.

PGS.TS.KTS Doãn Minh Khôi
(Theo Tạp chí Kiến trúc Việt Nam số 04/2011)

Thị trường bất động sản năm 2010 đã chứng kiến nhiều cơn nóng - lạnh mang tính cục bộ, nhất thời với chính sách quản lý không theo kịp thị trường. Sang năm mới 2011, kịch bản cho thị trường bất động sản (BĐS) được các chuyên gia dự báo sẽ hoàn toàn phụ thuộc vào các chính sách của Chính phủ được áp dụng để kiềm chế tăng giá, tìm kiếm nguồn vốn cho thị trường. Theo GS-TSKH Đặng Hùng Võ, sẽ có 2 kịch bản chính cho thị trường BĐS năm 2011.

Theo GS-TSKH Đặng Hùng Võ, ngoài những dự báo theo thuộc tính vốn có của thị trường, kịch bản của thị trường BĐS còn phụ thuộc vào quá trình đổi mới chính sách và quy hoạch phát triển của các cơ quan quản lý. Có những chính sách sẽ có thể làm thay đổi thị trường theo hướng tốt hơn, nhưng phải tác động mạnh tới lợi ích của dự án đầu tư. Tương tự, có những điều chỉnh quy hoạch sẽ làm cho thị trường phát triển theo hướng cân đối hơn, nhưng cũng làm xáo trộn bái toàn phân chia lợi ích.

“Sự thực, trong giai đoạn vài năm tới, khó có thể có những chính sách, quy hoạch có tác động mạnh tới thị trường sẽ được áp dụng. Lý do rất giản dị, liệu pháp mạnh chưa phù hợp với hoàn cảnh phát triển hiện nay. Kế sách để thoát khỏi nhóm các nước có thu nhập trung bình để bước vào nhóm các nước có thu nhập cao cũng cần một thời gian nhất định để tư duy và trải nghiệm” - ông Võ nói.

Trong hoàn cảnh này, GS-TSKH Đặng Hùng Võ cho rằng, kịch bản của thị trường BĐS năm 2011 hoàn toàn phụ thuộc vào các chính sách của Chính phủ sẽ được áp dụng để kiềm chế tăng giá hàng hoá, tìm kiếm các nguồn vốn cho thị trường BĐS. Khi một dự báo phụ thuộc vào các chính sách của Nhà nước thì có thể xảy ra nhiều kịch bản khác nhau, mỗi kịch bản được hình thành theo các giả thiết của việc áp dụng một số chính sách nhất định. Theo đó, năm 2011 sẽ có 2 kịch bản có thể xảy ra.

Kịch bản 1

Nếu lãi suất tín dụng tăng như mức hiện tại (16%); một số chính sách kiểm soát giá cả được áp dụng đủ để cắt xu hướng tăng giá hàng hoá hiện nay và Chính phủ chưa có giải pháp tăng vốn hữu hiệu cho thị trường BĐS thì thị trường BĐS năm 2011 tiếp tục rơi vào tình trạng thiếu vốn, khiến các nhà đầu tư tiếp tục mở rộng việc áp dụng phương thức “mua bán nhà trên giấy” để gọi vốn từ tiền tiết kiệm, tiền nhàn rỗi trong dân. Lượng vốn vào thị trường BĐS có thể vẫn bảo đảm ít nhất như năm 2010, hoặc có thể tăng hơn chút ít từ nguồn vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI).

Trong hoàn cảnh này, thị trường BĐS có mức tăng giá hằng tháng cùng nhịp độ như mức tăng giá hàng hoá tiêu dùng. Nói cách khác, kịch bản của thị trường BĐS không thay đổi nhiều so với giai đoạn 2009 – 2010. Sự thiếu vốn sẽ tác động mạnh hơn vào thị trường BĐS. Những giao dịch nhà ở thuộc khu vực giá rẻ có thể sẽ tăng cao, nhưng giao dịch thuộc khu vực nhà ở giá cao sẽ chậm lại, ít dần đi.

Kịch bản 2

Trong trường hợp lãi suất tín dụng tăng hơn mức độ hiện tại (hơn 16%); một số chính sách kiểm soát giá cả được áp dụng đủ để cắt xu hướng tăng giá hàng hoá hiện nay, đồng thời Chính phủ áp dụng một số giải pháp tăng vốn cho thị trường như khuyến khích đầu tư FDI vào BĐS, cho phép thế chấp bằng BĐS tại các ngân hàng nước ngoài, thì thị trường BĐS năm 2011 ít chịu áp lực hơn về tình trạng thiếu vốn, thậm chí có thể còn thoát khỏi tình trạng này. Lúc đó, thị trường không còn phụ thuộc vào tình trạng lãi suất tín dụng trong nước, cũng như mức tăng giá BĐS hằng tháng vẫn có cơ hội phát triển bình ổn hơn do tình trạng thiếu vốn đã được giải quyết.

Tuy nhiên, xét dưới góc độ thực tiễn, GS Đặng Hùng Võ cho rằng, kịch bản 1 có cơ hội xuất hiện nhiều hơn, vì khả năng áp dụng các chính sách mới để giải quyết bài toán tăng vốn cho thị trường là rất thấp. Hiện tại, giải pháp tăng vốn quan trọng nhất cần hướng tới là cho phép các nhà đầu tư được quyền thế chấp bằng BĐS tại các ngân hàng nước ngoài. Nhưng giải pháp hữu hiệu này chưa thể được áp dụng ngay trong năm 2011, mà cần được chuẩn bị kỹ lưỡng hơn khi tiến hành xây dựng Luật Đất đai mới vào năm 2012.

Phạm Huệ (Lao Động / ghi)

Ngày 10 tháng 11 năm 2011, được sự đồng ý và chấp thuận của UBND thành phố Hà Nội tại Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội đã diễn ra Hội nghị - tổng kết bàn giao Hồ sơ kết quả nghiên cứu dự án “Rà soát, phân loại, lập danh mục các nhà Biệt thự Pháp trên địa bàn thành phố Hà Nội” giữa ba bên là:

- -          - Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội : Đơn vị chủ trì dự án

- -          - Viện Quy hoạch và Kiến trúc Đô thị - ĐHXD : Đơn vị tư vấn dự án

- -          - Sở Xây dựng Hà Nội : Đơn vị tiếp nhận dự án

Đến tham dự Hội nghị - Tổng kết bàn giao hồ sơ kết quả nghiên cứu, về phía Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội có TS.KTS Dương Đức Tuấn - Phó Giám đốc Sở QH-KT, Tổ trưởng tổ công tác thành phố, Ths.KTS Nguyễn Trọng Kỳ Anh – Phó trưởng phòng Kiến trúc – Quy hoạch 4, và các cán bộ phòng ban, về phía Sở Xây dựng Hà Nội có Ông Hoàng Tú – trưởng ban 61, về phía Sở Tài Nguyên Môi trường có bà Nguyễn Bích Thủy – Phó phòng di sản, về phía Viện Quy hoạch và Kiến trúc Đô thị có PGS.TS Doãn Minh Khôi – Viện trưởng, chủ nhiệm dự án, PGS.TS Nguyễn Nam – Trưởng khoa Kiến trúc – Quy hoạch – Trường ĐHXD, PGS.TS Tôn Đại và PGS Trần Hùng – đại diện các chuyên gia đánh giá của dự án. Ngoài ra tham dự hội nghị còn có đại diện của UBND Quận Hoàn Kiếm, UBND Quận Ba Đình, các phương tiện truyền thông như Đài truyền hình Hà Nội, Cổng điện tử Thành phố, báo Hà Nội mới, trang Kienviet.net.

Khai mạc Hội nghị, Ths.KTS Nguyễn Trọng Kỳ Anh đọc diễn văn khai mạc, giới thiệu đại biểu tham dự. TS.KTS Dương Đức Tuấn đã báo cáo tổng quan dự án và khái quát quá trình thực hiện dự án. PGS.TS Doãn Minh Khôi – chủ nhiệm dự án, người trực tiếp chỉ đạo việc triển khai dự án, đã trình bày cụ thể nhiệm vụ, nội dung, phương pháp nghiên cứu được sử dụng cùng với các tiêu chí và thang điểm. Cuối cùng là kết quả đáng ghi nhận mà các chuyên gia và nhóm nghiên cứu của Viện Quy hoạch và Kiến trúc đô thị - ĐHXD đã đạt được trong suốt hơn một năm làm việc trách nhiệm, tích cực và say mê. Đó là 1540 Biệt thự ( bao gồm 970 biệt thự trong danh mục “Đề án quản lý nhà Biệt thự” và 570 biệt thự do Viện QH-KTĐT đề xuất bổ sung) đã được khảo sát, đánh giá, cho điểm và phân loại. Trong đó có 229 Biệt thự loại 1, 432 Biệt thự loại 2, 644 Biệt thự loại 3 và 235 Biệt thự loại 4, thuộc địa bàn bốn quận nội thành Hà Nội là Quận Hoàn Kiếm, Quận Ba Đình, Quận Hai Bà Trưng, Quận Đống Đa.

Ngoài báo cáo tổng kết Viện còn bàn giao Hồ sơ các biệt thự trong đó mỗi Biệt thự đều được đánh giá chi tiết như một “chứng minh thư” của Biệt thự bao gồm: Phong cách kiến trúc, Đặc điểm công trình, sử dụng hiện tại, sở hữu hiện tại, Giá trị công trình theo 5 tiêu chí, tổng mặt bằng công trình, ảnh minh họa công trình và kiến nghị xếp loại bảo tồn.

Mặc dù kết quả đạt được là to lớn tuy nhiên, PGS.TS Doãn Minh Khôi cũng nhấn mạnh đến những khó khăn khách quan mà nhóm nghiên cứu gặp phải trong quá trình triển khai dự án. Khẳng định kết quả đánh giá có giá trị đúng ở thời điểm khảo sát.

Hội nghị còn được lắng nghe ý kiến của nhiều chuyên gia.

PGS Trần Hùng đánh giá công trình nghiên cứu của Viện Quy hoạch và Kiến trúc Đô thị rất “công phu,có chất lượng, đáng tin cậy và có giá trị cao.”

PGS.TS Tôn Đại đánh giá “đây là một dự án nghiên cứu quan trọng, được tiến hành hết sức công phu, bài bản”

Ông Đỗ Viết Bình – Phó chủ tịch UBND quận Ba Đình đánh giá “ Nhu cầu ở, đời sống của người dân là nguyên nhân gây nên sự xuống cấp hoặc sự biến mất của các Biệt thự Pháp. Nhu cầu của người dân là chính đáng, song quỹ biệt thự Pháp của thành phố đang thu hẹp vì vậy việc bàn giao danh mục và hồ sơ biệt thự Pháp cho phường và quận đồng quản lý là rất cấp thiết.”

Ông Hoàng Tú – Sở Xây dựng Hà Nội nhận định “Công tác mà Sở Xây dựng đang tiến hành đối với các biệt thự Pháp mới chỉ dừng lại ở mức độ văn bản, chưa có thống kê, tài liệu hỗ trợ như Viện Quy hoạch và Kiến trúc Đô thị thuộc Đại học Xây dựng đã làm, do đó kết quả nghiên cứu của Viện QH&KTĐT là một nguồn tư liệu rất quý”

Kết thúc Hội nghị là lễ bàn giao hồ sơ giữa Đại diện của Viện Quy hoạch và Kiến trúc Đô thị, Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội và Sở Xây dựng Hà Nội. Hồ sơ được bàn giao bao gồm:

Báo cáo tổng kết dự án “Rà soát, phân loại, lập danh mục các nhà Biệt thự trên địa bàn thành phố Hà Nội”

- Báo cáo tổng kết dự án

- Danh mục tổng hợp Biệt thự trên địa bàn 4 Quận nội thành

(theo thứ tự tên phố): 1540 Biêt thự

- Hồ sơ mẫu

- Bản đồ vị trí Biệt thự trên địa bàn Thành phố Hà Nội

- Phụ lục

Hồ sơ lý lịch Biệt thự dự án “Rà soát, phân loại, lập danh mục các nhà Biệt thự trên địa bàn thành phố Hà Nội” từ loại I đến loại IV

- Quận Hoàn Kiếm: 640 nhà

- Quận Ba Đình: 560 nhà

- Quận Hai Bà Trưng: 304 nhà

- Quận Đống Đa: 36 nhà

1. Hội nghị đã diễn ra thành công tốt đẹp, khẳng định tầm quan trọng của dự án, hướng đi đúng đắn của các cấp quản lý như UBND thành Phố Hà Nội, Sở Quy           hoạch – Kiến trúc Hà Nội và sở Xây dựng Hà Nội trong việc Bảo tồn, phát huy những giá trị của các Biệt thự Pháp trên địa bàn Hà Nội và nhấn mạnh vài trò tư         vấn nghiên cứu của Viện Quy hoạch và Kiến trúc Đô thị-ĐHXD.

2.